Araştırma Makalesi

Literatürde Olmayan Bir Tabloda Ming Halısı ve Ming Halıları

Sayı: 6 16 Eylül 2021
PDF İndir
EN TR

Literatürde Olmayan Bir Tabloda Ming Halısı ve Ming Halıları

Öz

14.-15. yüzyıllarda Anadolu’da dokunmuş hayvan motifli halılar, birçok araştırmacının dikkatini çekmektedir. Bu dönemde Anadolu’da farklı motifler ve desen kompozisyonlarında oluşturulmuş halılar dokunmuştur. Halı ortalarındaki desen kompozisyonları; kare, eşkenar dörtgen, sekizgen, üçgen gibi belirli geometrik şekillerle oluşturulmuştur. Bölümler içinde stilize edilmiş sembolik halde mitolojik değerler taşıyan hayvan motifleri kullanılmıştır. Dört yöne ihraç edildiği bilinen hayvan motifli Anadolu halıları, Batı sanatında ve öncelikle İtalyan ressamların tablolarında 14. yüzyıl başından itibaren görülmektedir. Bu halılar özellikle Sienalı ve Floransalı ressamların tablolarında resimlenmiştir. 14. yüzyıl sonu-15. yüzyıl Anadolu halıları arasında öne çıkan önemli, ünlü ve karakteristik özellikler içeren halılar vardır. En ünlüsü Wilhelm von Bode tarafından Berlin İslam Eserleri Müzesi’ne satın alınan Ejderha ve Anka kuşu motifli halı’dır. Bu halı, Anadolu Beylikleri Dönemi hayvan motifli halıları içinde en iyi korunmuş tek örnektir. 1905 yılında Martin’in Konya’daki Alaeddin Camisinde 13. yüzyıl Selçuklu halılarını keşfine kadar, Ming halısı dünyanın en eski halısı olarak tanıtılmıştır. Kurt Erdmann, Batılı ressamların tablolarındaki halı tasvirlerinden yararlanarak halıların tarihlerinin belirleneceğini öne sürmüş, Wilhelm von Bode İtalya’dan satın aldığı Ming halısının tarihini bu yöntemle bulmuştur. Bu halı, ilk önce Bode halısı, daha sonrasında ise Ming halısı olarak isimlendirilmiştir. Bu araştırmada, Ming halısı yeni bilgilerle incelenerek tipolojik ve ikonografik olarak açıklanacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aslanapa, O. ve Durul, Y. (1973). Selçuklu Halıları. İstanbul: Akbank.
  2. Aslanapa, O. (1987). Türk Halı Sanatının Bin Yılı. İstanbul: Eren.
  3. Aslanapa, O. (1997) Türk Halı Sanatında Yeni Keşifler. Arış, 1, 10-17.
  4. Aslanapa, O. (2005). Türk Halı Sanatının Bin Yılı One Thousand Years of Turkish Carpets. İstanbul: İnkılap.
  5. Ateş, M. (1996). Mitolojiler Semboller ve Halılar. İstanbul: Symbol.
  6. Beselin, A. (2011). Geknüpfte Kunst Teppiche des Museums für Islamische Kunst. Berlin: Staatliche Museen zu Berlin Museum für Islamiche Kunst.
  7. Beselin, A. (2018). Knots Art & History The Berlin Carpet Collextion. Milano: Staatliche Museen zu Berlin.
  8. Cahen, C. (1994). Osmanlılardan Önce Anadolu’da Türkler (3. Baskı). İstanbul: e.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

16 Eylül 2021

Gönderilme Tarihi

18 Haziran 2021

Kabul Tarihi

5 Ağustos 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 6

Kaynak Göster

APA
Uğurlu, S. S. (2021). Literatürde Olmayan Bir Tabloda Ming Halısı ve Ming Halıları. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi, 6, 329-357. https://doi.org/10.46372/arts.954106

Cited By