Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi

Mahmut Erzincan

doi:10.46372/arts.1871757

EN TR

The role of chromolithographic posters in shaping the Wild West image and Buffalo Bill iconography

Öz

The industrial-scale application of chromolithography enabled the mass circulation of large-format, multi-colored posters across vast geographies. This study analyzes Wild West posters produced between 1870 and 1910, examining chromolithography’s role in shaping the American "Wild West" imagery. It evaluates posters from Buffalo Bill’s Wild West shows within the contexts of printing technology history, visual culture, and ideological representation. Employing a qualitative research design, the study analyzes selected posters from the Library of Congress and the Buffalo Bill Center of the West archives using iconographic and iconological methods. Findings reveal that chromolithographic posters were not merely commercial advertisements but visual instruments that reconstructed the American West through specific ideological codes. Recurring compositional patterns, heroic cowboy depictions, and exoticized representations of Native Americans contributed to standardizing the frontier myth visually. Consequently, chromolithography can be considered an early mass communication medium that disseminated the Wild West narrative to broad audiences.

Anahtar Kelimeler

Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi

Öz

Kromolitografi tekniğinin endüstriyel ölçekte uygulanabilir hale gelmesi, büyük boyutlu ve çok renkli afişlerin geniş coğrafyalarda dolaşıma girmesine olanak sağlamıştır. Bu çalışma, 1870–1910 yılları arasında üretilen Buffalo Bill afişlerini inceleyerek kromolitografinin Amerikan “Vahşi Batı” imgesinin oluşumundaki rolünü analiz etmektedir. Araştırma, Buffalo Bill’in Vahşi Batı gösterilerine ait afişleri baskı teknolojisi tarihi, görsel kültür ve ideolojik temsil ilişkisi içinde değerlendirmektedir. Nitel araştırma tasarımına dayanan çalışmada, Library of Congress ve Buffalo Bill Center of the West arşivlerinden seçilen afişler ikonografik ve ikonolojik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, kromolitografik afişlerin yalnızca ticari tanıtım materyalleri olmadığını; aynı zamanda Amerikan Batısı’nı belirli ideolojik kodlar çerçevesinde yeniden kuran görsel araçlar olduğunu göstermektedir. Afişlerde tekrar eden kompozisyon şemaları, kahramanlaştırılmış kovboy figürleri ve egzotikleştirilmiş Yerli Amerikalı temsilleri, frontier mitinin görsel olarak standardize edilmesine katkıda bulunmuştur. Sonuç olarak, kromolitografi Vahşi Batı anlatısının geniş kitlelere ulaşmasını sağlayan erken dönem kitle iletişim araçlarından biri olarak değerlendirilebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Akgün, B. (2017). Litografi sanatı ve Hoca Ali Rıza. Art-Sanat, 7, 429–434. https://izlik.org/JA69ZW46NA
Albayrak, A. (2020). Görsel sanatlarda imge kavramı. Balkan Müzik ve Sanat Dergisi, 2(2), 133-163. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1308342
Bektaş, D. (1992). Çağdaş grafik tasarımın gelişimi. Yapı Kredi Yayınları.
Bohrer, F. N. (1997). [Review of picture theory: Essays on verbal and visual representation, by W. J. T. Mitchell]. The art bulletin, 79(3), 559–561. https://doi.org/10.2307/3046269
Bozhüyük, B. (2022). Kromolitografi baskı tekniği ve 19. yüzyıl’daki bazı Avrupa matbaalarındaki uygulama örneklerinin incelenmesi. Sanat Dergisi, 39, 77-87. https://izlik.org/JA76CJ24DY
Bucher, B. J. (1975). The savage European: A structural approach to European iconography of the American Indian. Studies in the Anthropology of Visual Communication, 2(2), 80–86. https://repository.upenn.edu/handle/20.500.14332/48281
Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of The West, 1.69.107c. (c. 1893). On the stage coach, the original Deadwood coach [Afiş]. Buffalo Bill Online Archive, William F. Cody Collection. https://codyarchive.org/item/wfc.img.pst.1.69.107c
Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of the West, 1.69.2056b. (c. 1883). Paul Frenzeny’s the scout Buffalo Bill, Hon. W. F. Cody [Afiş]. https://codyarchive.org/item/wfc.img.pst.00174

Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of The West, 1.69.2165. (1905). Custer’s last stand as presented by Buffalo Bill’s wild west [Afiş]. https://centerofthewest.org/2019/08/09/museum-minute-custers-last-stand/
Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of The West, 1.69.6650. (1902). The mounted warriors of all nations & heroic horsemen in feats of fearless skill [Afiş]. https://centerofthewest.org/buffalo-bill-poster-art-exhibition/
Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of The West (1904). Buffalo Bill’s Wild West gösteri afişleri reklam panolarında ve binalarda sergilendi, Soldan sağa: İngiltere, 1902; İtalya, 1906; İskoçya, 1904. (MS 392 Harrison H. Gunning Collection, McCracken Research Library. P.392.008, 006, 009 [Fotoğraf]. https://centerofthewest.org/buffalo-bill-poster-art-exhibition/
Carter, K. L. (2012). The spectatorship of the affiche illustrée and the modern city of Paris, 1880–1900. Journal of Design History, 25(1), 11–31. https://doi.org/10.1093/jdh/epr044
Chéret, J. (1891). Saxoléine, pétrole de sûreté [Afiş]. (The Museum of Modern Art-MoMA, Object number 580.1954). https://www.moma.org/collection/works/7604
Davis, J. M. (2002). The circus age: Culture and society under the American big top. University of North Carolina. https://archive.org/details/circusageculture0000davi_l3r5
Delaney, M. A. (2018). Advance work: Art and advertising in Buffalo Bill’s Wild West (Doktora tezi). University of Strathclyde, İskoçya. https://stax.strath.ac.uk/concern/theses/nz805z76d Delamaire, M.-S., & Slauter, W. (Eds.). (2021). Circulation and control: Artistic culture and intellectual property in the nineteenth century. Open Book. https://doi.org/10.11647/OBP.0247
Dickinson, G., Ott, B. L., & Aoki, E. (2005). Memory and myth at the Buffalo Bill Museum. Western journal of communication, 69(2), 85–108. https://doi.org/10.1080/10570310500076684
Heller, S., Chwast, S. (2008). Graphic style: From Victorian to post-modern. Abrams.
Jones, O. (1842). Plans, elevations, sections, and details of the Alhmbra. p.42, London: O. Jones. (University of Miami Libraries, Special Collections Books, Collection No. ASC9999) https://digitalcollections.library.miami.edu/digital/collection/asc9999/id/104
Karim, K. H. (2001). Cyber-Utopia and the myth of paradise: Using Jacques Ellul’s work on propaganda to analyse information society rhetoric. Information, communication & society, 4(1), 113-134. https://doi.org/10.1080/13691180110035768
Kasson, J. S. (2000). Buffalo Bill’s Wild West: Celebrity, memory, and popular history. Hill and Wang. https://archive.org/details/buffalobillswild0000kass_y3q2
Krupa, H. (2024). Aestheticizing politics and politicising aesthetics: Principles of aesthetics in the context of totalitarianism. Kaygı, 23(2), 711-753. https://doi.org/10.20981/kaygi.1492605
Lookingbill, B. D. (Ed.). (2015). A companion to Custer and the Little Bighorn campaign. Wiley Blackwell. https://share.google/OlZMvyPNa5MHxWNhc
Maddra, S. A. (2002). ‘Hostiles’: The Lakota Ghost Dance and the 1891-92 tour of Britain by Buffalo Bill’s Wild West (Doktora tezi). University of Glasgow, İskoçya. http://theses.gla.ac.uk/3973/
Magrin Haas, A. (2022). Rugged manhood on the silver screen: Buffalo Bill and the performance of U.S. colonial masculinity in silent westerns. H. Mayer & D. Roche (Ed.), Transnationalism and Imperialism: Endurance of the Global Western Film içinde (s. 15-33). Indiana University. https://rivistaimmagine.org/index.php/airsc/article/view/Rugged-Manhood-on-the-Silver-Screen
Magrin Haas, A. (2017). Rough riders in the cradle of civilization: Buffalo Bill’s Wild West Show in Italy and the challenge of American cultural scarcity at the fin-de-siècle. European journal of American culture, 36(1), 23–38. https://doi.org/10.1386/ejac.36.1.23_1
Mayring, P. (2014). Qualitative content analysis: Theoretical foundation, basic procedures and software solution. Klagenfurt.
Meggs, P. B., Purvis, A. W. (2016). Meggs’ history of graphic design (6th ed.). Wiley.
Mitchell, W. J. T. (1994). Landscape and power. University of Chicago.
Panofsky, E. (1939). Studies in iconology: Humanistic themes in the art of the Renaissance. Westview. https://archive.org/details/studiesiniconolo0000pano_k3t4
Pérez-Agote, J. M., & Aleman, E. (2023). The emergence of regressive heroism in current far-right populism. Religions, 14(7), 901. https://doi.org/10.3390/rel14070901
Porter, E. S. (1903). “The great train robbery” movie 1903 (The original poster is dated 1896) Cincinnati; New York: Strobridge Lith. Co., Library of Congress Call Number: POS- TH- 1896.G73, no. 3 (D size) [P&P]. https://www.loc.gov/pictures/item/2014637142/
Rose, G. (2016). Visual methodologies: An introduction to researching with visual materials (4th ed.). Sage Publications.
Stetler, J. S. (2012). Buffalo Bill’s Wild West in Germany: A transnational history (Publication No. 1634) [Master’s thesis, University of Nevada, Las Vegas]. UNLV Theses, Dissertations, Professional Papers, and Capstones. https://doi.org/10.34917/4332615
Turner, F. J. (1893). The significance of the frontier in American history. Wisconsin Historical Society (2005 baskısından alıntılanmıştır, National Humanities Center). https://nationalhumanitiescenter.org/pds/gilded/empire/text1/turner.pdf
Twyman, M. (2013). A history of chromolithography: Printed colour for all. British Library; Oak Knoll. https://centaur.reading.ac.uk/31400/
Vera, K. B. (2012). From Papal Bull to racial rule: Indians of the Americas, race, and the foundations of international law. California Western International Law Journal, 42(2), Article 12. https://scholarlycommons.law.cwsl.edu/cwilj/vol42/iss2/12
Warren, L. S. (2005). Buffalo Bill’s America. Alfred A. Knopf.
Warren, L. S. (2003). Cody’s last stand: Masculine anxiety, the Custer myth, and the frontier of domesticity in Buffalo Bill’s Wild West. Western historical quarterly, 34(1), 49–69. https://doi.org/10.2307/25047208.
Welman, W. A. (1944). “Buffalo Bill” filmi [Afiş]. https://www.imdb.com/fr/title/tt0036677/mediaindex/?ref_=mv?ref_=mv_sm

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Güzel Sanatlar, Görsel Sanatlar (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mahmut Erzincan ^*
0000-0001-5424-3954
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

19 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

26 Ocak 2026

Kabul Tarihi

15 Temmuz 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: 16

DOI

https://doi.org/10.46372/arts.1871757

IZ

https://izlik.org/JA43YJ62EL

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Erzincan, M. (2026). Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi, 16, 1-29. https://doi.org/10.46372/arts.1871757

AMA

1.Erzincan M. Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi. ARTS. 2026;(16):1-29. doi:10.46372/arts.1871757

Chicago

Erzincan, Mahmut. 2026. “Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi”. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi, sy 16: 1-29. https://doi.org/10.46372/arts.1871757.

EndNote

Erzincan M (01 Eylül 2026) Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi 16 1–29.

IEEE

[1]M. Erzincan, “Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi”, ARTS, sy 16, ss. 1–29, Eyl. 2026, doi: 10.46372/arts.1871757.

ISNAD

Erzincan, Mahmut. “Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi”. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi. 16 (01 Eylül 2026): 1-29. https://doi.org/10.46372/arts.1871757.

JAMA

1.Erzincan M. Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi. ARTS. 2026;:1–29.

MLA

Erzincan, Mahmut. “Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi”. ARTS: Artuklu Sanat ve Beşeri Bilimler Dergisi, sy 16, Eylül 2026, ss. 1-29, doi:10.46372/arts.1871757.

Vancouver

1.Mahmut Erzincan. Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi. ARTS. 01 Eylül 2026;(16):1-29. doi:10.46372/arts.1871757