Vahşi Batı imgesinin oluşmasında kromolitografik afişin rolü ve Buffalo Bill ikonografisi
Abstract
Kromolitografi tekniğinin endüstriyel ölçekte uygulanabilir hale gelmesi, büyük boyutlu ve çok renkli afişlerin geniş coğrafyalarda dolaşıma girmesine olanak sağlamıştır. Bu çalışma, 1870–1910 yılları arasında üretilen Buffalo Bill afişlerini inceleyerek kromolitografinin Amerikan “Vahşi Batı” imgesinin oluşumundaki rolünü analiz etmektedir. Araştırma, Buffalo Bill’in Vahşi Batı gösterilerine ait afişleri baskı teknolojisi tarihi, görsel kültür ve ideolojik temsil ilişkisi içinde değerlendirmektedir. Nitel araştırma tasarımına dayanan çalışmada, Library of Congress ve Buffalo Bill Center of the West arşivlerinden seçilen afişler ikonografik ve ikonolojik analiz yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, kromolitografik afişlerin yalnızca ticari tanıtım materyalleri olmadığını; aynı zamanda Amerikan Batısı’nı belirli ideolojik kodlar çerçevesinde yeniden kuran görsel araçlar olduğunu göstermektedir. Afişlerde tekrar eden kompozisyon şemaları, kahramanlaştırılmış kovboy figürleri ve egzotikleştirilmiş Yerli Amerikalı temsilleri, frontier mitinin görsel olarak standardize edilmesine katkıda bulunmuştur. Sonuç olarak, kromolitografi Vahşi Batı anlatısının geniş kitlelere ulaşmasını sağlayan erken dönem kitle iletişim araçlarından biri olarak değerlendirilebilir.
Keywords
References
- Akgün, B. (2017). Litografi sanatı ve Hoca Ali Rıza. Art-Sanat, 7, 429–434. https://izlik.org/JA69ZW46NA
- Albayrak, A. (2020). Görsel sanatlarda imge kavramı. Balkan Müzik ve Sanat Dergisi, 2(2), 133-163. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1308342
- Bektaş, D. (1992). Çağdaş grafik tasarımın gelişimi. Yapı Kredi Yayınları.
- Bohrer, F. N. (1997). [Review of picture theory: Essays on verbal and visual representation, by W. J. T. Mitchell]. The art bulletin, 79(3), 559–561. https://doi.org/10.2307/3046269
- Bozhüyük, B. (2022). Kromolitografi baskı tekniği ve 19. yüzyıl’daki bazı Avrupa matbaalarındaki uygulama örneklerinin incelenmesi. Sanat Dergisi, 39, 77-87. https://izlik.org/JA76CJ24DY
- Bucher, B. J. (1975). The savage European: A structural approach to European iconography of the American Indian. Studies in the Anthropology of Visual Communication, 2(2), 80–86. https://repository.upenn.edu/handle/20.500.14332/48281
- Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of The West, 1.69.107c. (c. 1893). On the stage coach, the original Deadwood coach [Afiş]. Buffalo Bill Online Archive, William F. Cody Collection. https://codyarchive.org/item/wfc.img.pst.1.69.107c
- Buffalo Bill Museum, Buffalo Bill Center of the West, 1.69.2056b. (c. 1883). Paul Frenzeny’s the scout Buffalo Bill, Hon. W. F. Cody [Afiş]. https://codyarchive.org/item/wfc.img.pst.00174
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Fine Arts, Visual Arts (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Mahmut Erzincan
*
0000-0001-5424-3954
Türkiye
Publication Date
September 19, 2026
Submission Date
January 26, 2026
Acceptance Date
July 15, 2026
Published in Issue
Year 2026 Number: 16