Philippe Halsman’ın “Jumpology” Adını Verdiği Portre Fotoğrafları ve Yüzü Farklı Görme Biçimi

Philippe Halsman is among world’s prominent and interesting portrait photographers. Many iconic portrait photographs of celebrities resting in our memory today are Halsman’s. From 1940’s till 1950’s, he took portrait photographs of American celebrities (artists, politicians, etc.) which appeared on the covers of significant magazines such as Life. In early 50’s, he put forth a new way of seeing by photographing his famous models as they “jumped”. He named this type of photography as “jumpology”. This study puts forward the reason why he made the celebrities jump along with his opinions concerning “face”. The study particularly examines Dali Atomicus which was designed together with Salvador Dali without using any editing programmes such as Photoshop and in which Halsman tried to photograph the moment the objects hung in the air. It was noted as the beginning of Halsman’s different way of seeing called jumpology which he used for long years, and which has become an important part of world photography heritage. Through a historical qualitative analysis, the study analyses some of Halsman’s photographs which have been goal-oriented selected.

Philippe Halsman, dünyanın önemli ve ilginç portre fotoğrafçılarındandır. Günümüzde çoğumuzun belleğinde yer eden ikonik kabul edebileceğimiz, ünlülere ait birçok portre fotoğrafı Halsman’a aittir. 1940’lardan 50’lere kadar Amerika’daki ünlülerin (artistler, sanatçılar, siyasetçiler, devlet adamları vb.) portrelerini çektikten sonra (ki bunlar başta LIFE olmak üzere pek çok önemli dergi kapağında yer almıştır) 1950’lerin başında model olarak ele aldığı bu kişileri “zıplatarak” fotoğraflamış ve yeni bir görme biçimi ortaya çıkarmıştır. Bu çekim tekniğine de “jumpology” yani zıplama bilimi ismini vermiştir. Makalede ünlüleri zıplatma sebebi ve “yüz” hakkındaki görüşlerinden bahsedilecektir. Çalışmamızda özellikle Salvador Dali ile birlikte tasarlayıp hiçbir photoshop gibi fotoğraf düzenleme uygulaması kullanmadan çektiği ve objelerin havada asılı kaldığı anı görüntülemeye çalıştığı ilk fotoğrafı olan Dali Atomicus isimli eser anlatılacaktır. Çünkü bu eser, uzun süre kullanacağı ve dünya fotoğraf mirasının önemli bir parçası olan havada asılı kalma, zıplatma (jumpology) tekniği Halsman’ın farklı görme biçiminin başlangıcı olmuştur. Çalışma tarihsel nitel bir araştırma yöntemidir ve amaca yönelik seçilen örnek fotoğraflar Halsman’a ait olan eserlerden bazılarıdır.